Dzisiaj jest
Zeszyty z roku 2015

Zeszyt nr 4/2015

Łunarski J.: Problemy standaryzacji w procesach innowacji technologicznych
W pracy omówiono główne czynniki stymulujące rozwój i doskonalenie stosowanych technologii. Wskazano na priorytetowe znaczenie innowacji technologicznych dla rozwoju cywilizacyjnego. Wskazano podstawowe formy standaryzowania postępu technologicznego i jego wpływ na upowszechnianie dobrych praktyk. Omówiono współzależności między standaryzacją a upowszechnianiem i doskonaleniem zrównoważonego rozwoju oraz wzrostem konkurencyjności organizacji. Sformułowano podstawowe wytyczne w zakresie wykorzystywania standaryzacji w upowszechnianiu postępu technologicznego oraz w kształtowaniu zmian kultury organizacyjnej i ogólnej.
Słowa kluczowe: technologia, innowacje, standaryzacja, konkurencyjność

Żurek J., Peta K., Wiśniewski M., Pietrowiak A.: Modelowanie i symulacja zrobotyzowanego stanowiska montażu modułowej linii produkcyjnej
W pracy przedstawiono model oraz symulację zrobotyzowanego stanowiska montażu wchodzącego w skład elastycznej linii produkcyjnej. W tym celu zastosowano oprogramowanie do komputerowego wspomagania programowania robotów przemysłowych oraz przedstawiono zalety i wady jego stosowania. Uzasadniono celowość robotyzacji stanowisk montażowych w wykonywaniu określonych zadań. Omówiono przyjęty wariant organizacyjny stanowiska oraz możliwości osiągania zadanej wydajności. W końcowej części pracy zaprezentowano wnioski z symulacji oraz kierunki dalszych badań.
Słowa kluczowe: montaż, robotyzacja, modelowanie, symulacja

Zbrowski A., Samborski T., Wiejak J.: Agregat do recyklingu odpadów z tworzyw sztucznych
W artykule zaprezentowano agregat do recyklingu odpadów z tworzyw sztucznych, w szczególności kompozytów z włóknami syntetycznymi i naturalnymi, pochodzących z wyeksploatowanych obiektów technicznych, w tym materiałów funkcjonalnych, izolacyjnych, pokryciowych i dekoracyjnych. Pierwszym etapem recyklingu odpadów tworzywowo-tekstylnych jest ich separacja, a następnie segregacja na odpowiednie grupy materiałów wg ściśle określonych kryteriów i sposobu postępowania. Ponowne przetwarzanie odpadów wymaga ich rozdrobnienia celem uzyskania frakcji charakterystycznej dla danej grupy materiałowej. Opracowane urządzenie pozwala na rozdrabnianie materiałów odpadowych o objętości ok. 0,5 m3 do wymaganej frakcji. Zastosowany system sterowania agregatem zabezpiecza urządzenie przed nieumyślnym zniszczeniem w wyniku przedostania się do strefy rozdrabniania niepożądanych obiektów o znacznie większej wytrzymałości niż odpady tworzywowe (metale, drewno).
Słowa kluczowe: segregacja, rozdrabnianie, urządzenie

Barylski A.: Konstrukcja separatorów jednolitych i składanych do docierania powierzchni płaskich i walcowych
Podano wytyczne do konstruowania i opracowania technologii separatorów przedmiotowych dla docierarek jedno- i dwutarczowych do obróbki powierzchni płaskich i wałków. Zamieszczono przykłady własnych konstrukcji separatorów jednolitych i modułowych.
Słowa kluczowe: docierarki tarczowe, separatory, konstrukcja

Stadnicka D., Jastrzębski P.: Zastosowanie metody FMEA do poprawy konstrukcji mieszalnika
Metoda FMEA stosowana na etapie projektowania wyrobu pozwala na uniknięcie wad i problemów jakościowych, jakie mogą się pojawić w trakcie użytkowania wyrobu. Metoda FMEA stosowana jest głównie w branży motoryzacyjnej oraz lotniczej, ale i w innych branżach jest coraz lepiej znana.
W artykule przedstawiono metodę analizy FMEA w zastosowaniu do projektu mieszalnika. Zidentyfikowano krytyczne elementy wyrobu i wskazano działania, które powinny być podjęte, aby zapobiec pojawieniu się wad w wyrobie.
Słowa kluczowe: FMEA wyrobu, zapobieganie wadom, problemy jakościowe

Antosz K., Miąsik J.: Ocena oraz możliwości minimalizacji ryzyka zawodowego na wybranym stanowisku procesu produkcyjnego
Wielu pracowników w swoim życiu zawodowym, każdego dnia narażonych jest na ryzyko związane z oddziaływaniem czynników szkodliwych i uciążliwych. Czynniki te niekorzystnie wpływają na sprawność fizyczną oraz psychiczną, a także niekiedy stanowią zagrożenie dla zdrowia i życia. W wyniku występowania tych czynników wydajność pracy często ulega obniżeniu, a pracownicy tracą satysfakcję z wykonywanych zadań. Ważnym elementem stworzenia pracownikowi odpowiednich warunków pracy, eliminacji zagrożeń oraz poprawy stanu bezpieczeństwa i ochrony życia i zdrowia pracowników, jest ocena ryzyka zawodowego. Poprawnie przeprowadzona ocena ryzyka zawodowego stwarza podstawę do podjęcia działań, mających na celu zapobieganie chorobom oraz wypadkom wywoływanym przez zagrożenia pojawiające się w miejscu pracy. Celem pracy jest przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego na wybranym stanowisku systemu produkcyjnego z wykorzystaniem określonych metod oraz przedstawienie propozycji działań doskonalących. W pracy wybrano oraz scharakteryzowano stanowisko, zidentyfikowano wymagania BHP oraz zagrożenia występujące na danym stanowisku. Ponadto głównym celem pracy była ocena ryzyka zawodowego metodą Risk Score, PHA i metodą pięciostopniową. Dokonano również analizy porównawczej uzyskanych wyników Dla zidentyfikowanych zagrożeń została przedstawiona propozycja działań doskonalących.
Słowa kluczowe: ocena ryzyka zawodowego, Risc Score, PHA, metoda pięciostopniowa

Zielecki W., Cebula G., Cyran M.: Wytrzymałość zakładkowych połączeń zgrzewanych ze stali austenitycznej AMS 5510 umocnionych metodą pneumokulowania
W pracy przedstawiono wyniki badań wytrzymałości na ścinanie zakładkowych połączeń zgrzewanych oporowo punktowo stali austenitycznej AMS 5510 umocnionych metodą pneumokulowania. Uzyskane wyniki (tab. 1) wskazują, że wytrzymałość na ścinanie badanych połączeń zależy od parametrów zgrzewania i kształtuje się w zakresie 204–820 MPa. Stosując umacnianie metodą pneumokulowania, można zwiększyć wytrzymałość zakładkowych połączeń zgrzewanych stali AMS 5510 o 10%. Efektywność umacniania uzależniona jest również od parametrów technologicznych zgrzewania, w szczególności od docisku.
Słowa kluczowe: wytrzymałość na ścinanie, połączenia zgrzewane oporowo, pneumokulowanie

Krawczuk A., Domińczuk J.: Analiza możliwości wykorzystania krzywych zwilżania do optymalizacji procesów adhezyjnych
W artykule przedstawiono analizę możliwości wykorzystania krzywych zwilżania do oceny zdolności środka adhezyjnego do zwilżania powierzchni materiału o określonych właściwościach energetycznych warstwy wierzchniej. Prezentowane w pracy krzywe zwilżania wyznaczono na podstawie przeprowadzonych pomiarów kąta zwilżania dla poliamidu PA6 oraz stali 0H18N9T poddanych wybranym sposobom przygotowania powierzchni. Wartości składowych swobodnej energii powierzchniowej wyznaczono metodą Owensa-Wendta. Problem zwilżania powierzchni wiąże się ściśle ze zjawiskami adhezji, a szczególnie adhezją mechaniczną. W wyniku przeprowadzonych prac stwierdzono, że analiza krzywych zwilżania może w istotny sposób przyczynić się do optymalnego doboru kleju, jak również do takiego rozwinięcia energetycznego warstwy wierzchniej, które będzie sprzyjało zjawiskom adhezyjnym.
Słowa kluczowe: zwilżalność, krzywe zwilżania, kąt zwilżania, właściwości adhezyjne

Rudawska A., Warda T., Talatycki G.: Zastosowanie połączeń klejowych podczas montażu łożysk
Tematyka artykułu dotyczy wybranych zagadnień związanych z zastosowaniem połączeń klejowych w montażu łożysk kulkowych w obudowach przekładni. Przeprowadzone badania miały na celu dokonanie analizy porównawczej wytrzymałości połączeń klejowych łożysk w obudowach przekładni oraz wykazanie, że połączenia klejowe mogą być stosowane jako środek naprawczy dla zużytych elementów. Aby dokonać porównania takich połączeń, przygotowano serie pierścieni, symulujących nowe gniazda o różnych parametrach pasowania, oraz różne stopnie zużycia. Podczas badania połączeń klejowych porównano 3 gatunki klejów służących do montażu podobnych elementów. Wykorzystano do tego przygotowane pierścienie oraz łożyska kulkowe, jednorzędowe o symbolu 6207Z (zgodne z normą PN-M-86106:1956P). Na podstawie badań wykazano, że w przypadku połączenia cylindrycznego klejowego pomiędzy łożyskiem kulkowym, jednorzędowym 6207Z, a gniazdem stalowym, największą siłę nacisku uzyskał klej Loctite 243, zaś najmniejszą Chester Molecular B36.
Słowa kluczowe: połączenia klejowe, łożyska kulkowe, kleje

Kowalski T., Walkiewicz L.: Wybór metody kompensacji błędów cieplnych maszyn technologicznych w procesach wytwarzania
Przegląd metod kompensacji błędów cieplnych urządzeń technologicznych. Wybór elementów konstrukcyjnych urządzeń technologicznych najbardziej podatnych na wpływ temperatury i powodujących błędy wykonania. Analiza przypadku tokarki karuzelowej w obróbce przedmiotów precyzyjnych.
Słowa kluczowe: błędy cieplne, kompensacja, dokładność obróbki

Zeszyt nr 3/2015

Domińczuk J.: Znaczenie modularyzacji w procesie projektowania i użytkowania linii montażowych (str. 9)
W artykule przedstawiono analizę znaczenia stosowania zespołów modułowych w procesie projektowania linii montażowych. Prezentowane w pracy przykłady rozwiązań modułowych posłużyły do wyodrębnienia i wskazania czynników decydujących o stosowaniu tego typu rozwiązań w konstrukcjach zautomatyzowanych linii montażowych. Rozwiązania te dzięki swojej konfiguracyjnej elastyczności pozwalają na znaczące skrócenie czasu wytworzenia systemów produkcyjnych, jak również wpływają na obniżenie kosztów ich budowy. W wyniku przeprowadzonych analiz wskazano na potrzebę stosowania w procesie projektowania zespołów modułowych, co bezpośrednio przekłada się na zwiększenie konkurencyjności maszyn i urządzeń budowanych w oparciu o te rozwiązania.
Słowa kluczowe: linie montażowe, zespoły modułowe, projektowanie

Pietrowiak A., Ciszak O., Wiśniewski M., Peta K., Suszyński M.: Algorytm optymalizacji kolejności operacji w ramach modułowej linii produkcyjnej (str. 13)
W pracy poruszono zagadnienie wyboru najkorzystniejszej kolejności rozpoczynania operacji w środowisku modułowego Elastycznego Systemu Produkcyjnego (ESP). Przybliżono budowę i zasadę działania ESP, w którym zastosowano liczne elementy zwiększające łatwość jego adaptacji do różnych zadań, jak np. roboty przemysłowe, obrabiarki CNC lub czytniki RFID. Szczegółowo opisano zasadę działania algorytmu optymalizacji wraz z założeniami, jakie przyjęto przed rozpoczęciem jego konstruowania. Algorytm został wstępnie przetestowany w środowisku zewnętrznym, a następnie dostosowany i zaimplementowany w środowisku sterownika PLC S7-300, a jego obsługa możliwa jest dzięki wizualizacji za pomocą odpowiedniej maski na panelu HMI. Zbadano również wpływ obsługi algorytmu na spowolnienie pracy sterownika w czasie rzeczywistym.
Słowa kluczowe: algorytm optymalizacji, modułowa linia produkcyjna, PLC, kolejność

Kowalski T., Dubiel G.: Kierunki modernizacji modułowych systemów wytwarzania (str. 18)
Zasady modułowej budowy maszyn. Możliwości remontów i modernizacji maszyn zaprojektowanych jak maszyny podstawowe – konwencjonalne w celu zwiększania funkcji produkcyjnych i zwiększania stopnia automatyzacji tych maszyn. Spełniona jest zasada projektowania maszyn ekonomicznych. Analiza możliwości na przykładzie centrum tokarskiego.
Słowa kluczowe: remont, funkcjonalność, projektowanie

Magiera M.: Fragmentacja a defragmentacja łańcuchów dostaw dla systemów montażowych – porównanie koncepcji (str. 22)
Porównano dwie koncepcje planowania przepływów produktów. Koncepcje te dotyczą łańcuchów dostaw o sieciowym charakterze. Do ogniw tych łańcuchów należą m.in. linie montażowe i gniazda montażowe. Dla takiej struktury dane są zlecenia, które obejmują transport różnych typów produktów pomiędzy dostawcami i odbiorcami – ogniwami łańcucha dostaw. Realizacja każdego zlecenia może mieć miejsce przy wykorzystaniu różnych środków, stosowanych dla transportu łączonego.
Jedna z koncepcji oparta jest na fragmentacji łańcucha dostaw. Łańcuch ten dzielony jest na fragmenty, gdzie każdy fragment obejmuje dokładnie jedną grupę dostawców i jedną grupę odbiorców. Zadania budowy harmonogramów przepływów produktów rozwiązywane są dla kolejnych fragmentów łańcucha. Alternatywna koncepcja polega na defragmentacji łańcucha dostaw. Równocześnie uwzględniana jest znaczna liczba ogniw, obejmujących dostawców, odbiorców i pośredników.
Dla opisanych koncepcji autor artykułu zbudował modele matematyczne zadań programowania całkowitoliczbowego. Modele te służą minimalizacji kosztów, obejmujących m.in. koszty usług prze­wo­zowych oraz koszty związane z nieterminowością dostaw. W artykule szczegółowo opisano model zbudowany dla koncepcji defragmentacji łańcucha dostaw. Wskazano artykuł, w którym zaprezento­wano model matematyczny, służący koncepcji fragmentacji łańcucha dostaw.
Przedstawiono wyniki eksperymentów obliczeniowych, dotyczących zaproponowanych podejść do szeregowania operacji transportowych dla łańcuchów dostaw. Zastosowano liniowe modele mate­matyczne, służące budowie harmonogramów przepływów produktów. Dla obu koncepcji porównano wyznaczone koszty i czasy obliczeń. Podsumowano wady i zalety zaprezentowanych koncepcji.
Słowa kluczowe: łańcuch dostaw, sieć dostaw, harmonogramowanie, systemy montażowe, programowanie całkowitoliczbowe

Tutak J. S.: Roboty w bezpośredniej współpracy z człowiekiem (str. 28)
W artykule zwrócono uwagę na oczekiwania przemysłu dotyczące robotyki, która musi stać się bardziej intuicyjna. Robot ma być dla człowieka narzędziem przy produkcji, a nie skomplikowanym systemem ogrodzonym barierą. W artykule skoncentrowano się w szczególności na możliwościach współpracy człowieka z robotem bez zbędnych zewnętrznych zabezpieczeń. Współpraca ta dotyczyć będzie w szczególności prac realizowanych w przemyśle (Frida, Baxter, Universal Robots), ale również odwołano się do pozaprzemysłowych aplikacji (m.in. z zastosowaniem robotów ABB). Przedstawiono rozwiązania tego problemu w kontekście robotów o małym i średnim udźwigu. Aspekt zapewnienia bezpieczeństwa osób pracujących z robotami wymuszają stosowną korektę w konstrukcji i algorytmach sterowania. W najbliższej przyszłości dopracowania wymagają również interfejsy człowieka z maszyną, czujniki, lekkie efektory, efektywne i odporne na niepewność metody fuzji danych, algorytmy interpretacji tych danych. Dopracowania wymagają odpowiednie architektury systemów oraz sposoby ich implementacji. Ważnymi aspektami są tu reagowanie w czasie rzeczywistym, odporność na błędy, niezawodność, możliwość radzenia sobie z sytuacjami nieprzewidzianymi, zdolność do samodoskonalenia, to podstawowe zagadnienia rozwoju robotycznych pomocników – narzędzi. Bezpieczeństwo również musi być zapewnione na etapie wydawania poleceń dla robota jedynie przez osobę do tego upoważnioną. Roboty przyszłości to przede wszystkim narzędzia w rękach ludzi, a nie tylko sztuczni ludzie. Dlatego też na podstawie przytoczonych informacji pojawiła się propozycja przygotowania projektu nowego robota.
Słowa kluczowe: robot, montaż, bezpośrednia współpraca człowieka z robotem

Cieślak R., Wysocki I., Derdziński D.: Oprzyrządowanie do platformy montażowej w firmie ELEKTROBUDOWA SA (str. 32)
W pracy został przedstawiony projekt wózka transportowego dla firmy Elektrobudowa SA. Jest to jeden z kolejnych etapów wdrażania platformy montażowej w tym przedsiębiorstwie. Praca koncentruje się na wskazaniu dostosowania platformy montażowej dla produktu końcowego, jakim są rozdzielnie niskich, średnich i wysokich napięć w firmie ELEKTROBUDOWA SA. Jest to ważny punkt procesu opracowania platformy montażowej oraz podejścia do wzorca rodziny produktów.
Słowa kluczowe: obszary montażowe

Barylski A.: Technologia obróbki grupowej separatorów do docierarek tarczowych do płaszczyzn (str. 36)
Przedstawiono przykłady konstrukcji separatorów przedmiotowych do docierarek jedno- i dwutarczowych oraz sposób opracowania technologii grupowej tego typu oprzyrządowania. Podano rozwiązania separatorów zarówno do docierania maszynowego elementów płaskich, jak i płasko-równoległych.
Słowa kluczowe: docierarki tarczowe, separatory, obróbka grupowa

Babirecki W., Śliwa M: Koncepcja wielofunkcyjnego urządzenia do montażu zaworów pneumatycznych (str. 39)
W artykule przedstawiono spojrzenie autorów na modułowość w projektowaniu inżynierskim. Wyróżniono i scharakteryzowano modułowość konstrukcyjną i technologiczną w zastosowaniu do maszyn technologicznych. Zaprezentowano modułowe podejście do projektowania urządzenia służącego do montażu pneumatycznych zaworów kontrolnych. Urządzenie, zgodnie z założeniami, ma realizować automatyczny proces montażu zaworów, w krótkim czasie, przy sporadycznym udziale operatora. Ponadto, jego konstrukcja ma umożliwiać montaż kilku typów podobnych zaworów z tej samej rodziny, oraz – po wymianie i uzupełnieniu oprzyrządowania – również innych podobnych konstrukcyjnie elementów pneumatyki. Zastosowano więc modułową budowę urządzenia, umożliwiającą w krótkim czasie jego przezbrojenie na potrzeby realizacji procesu montażowego szerokiego zbioru podobnych zaworów. Zaprezentowano zastosowane modułowe rozwiązania konstrukcyjne i technologiczne, umożliwiające realizację procesu montażowego. Modułowość konstrukcyjna w projektowanym urządzeniu to przede wszystkim typowe podzespoły realizujące napęd, dozowanie części montowanego zaworu, przemieszczanie montowanych detali pomiędzy poszczególnymi gniazdami montażowymi oraz proces kontroli poprawności montażu. Modułowość technologiczna z kolei to możliwość wymiany poszczególnych gniazd montażowych, zmiany położenia i pozycji kolejnych modułów dozujących poszczególne części, czy wreszcie możliwość dowolnego przemieszczania czy wręcz wymiany poszczególnych modułów montażowych. Wykazano, że tak zaprojektowane urządzenie, po niewielkich zmianach i modyfikacjach oprzyrządowania, będzie mogło w przyszłości realizować proces montażu wielu podobnych elementów. Podejście takie jest ze wszech miar korzystne, gdyż umożliwia rozszerzenie asortymentu produkcji przedsiębiorstwa, bez dodatkowych znaczących nakładów inwestycyjnych na realizację procesu montażu.
Słowa kluczowe: modułowość, montaż, pneumatyka, projektowanie

Komorek A., Przybyłek P.: Wpływ sposobu przygotowania powierzchni na wytrzymałość połączeń klejowych na ścinanie (str. 43)
Połączenia klejowe są często stosowane w naprawach, w tym w naprawach polowych, które mogą być prowadzone w warunkach znacznie odbiegających od normatywnych. W artykule zaprezentowano wpływ dostępnych w takich warunkach sposobów przygotowania powierzchni elementów klejonych na wytrzymałość połączeń klejowych.
Badaniom ścinania połączenia przy rozciąganiu poddane zostały próbki zakładkowe wykonane ze stopu aluminiowego PA6T4 (AW2017), klejone kompozycją Epidian 57/Z1, w których powierzchnie do klejenia przygotowano 6 metodami mającymi na celu zmianę stanu powierzchni klejonych.
W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, iż obróbka strumieniowo-ścierna znacząco zwiększa chropowatość powierzchni, lecz nie zawsze poprawia wytrzymałość połączenia, a szorstkowanie poprzecznie do kierunku działania sił ścinających powoduje znaczną poprawę jakości połączenia przy zminimalizowaniu czasu przygotowania powierzchni.
Słowa kluczowe:połączenie klejowe, adhezja, chropowatość powierzchni, wytrzymałość połączenia

Rudawska A., Zaborowski G.: Zastosowanie polimerowych mas regeneracyjnych do naprawy korpusu zasuwy kołnierzowej DN300 PN 6,3 MPa (str. 48)
Zagadnienia prezentowane w artykule dotyczą zastosowania polimerowych mas regeneracyjnych do naprawy wewnętrznej strony korpusu zasuwy kołnierzowej DN300 PN 6,3 MPa, wykonanego ze staliwa węglowego P240GH. Zasuwa stanowi jeden z elementów instalacji przemysłowej, a jej przeznaczeniem jest otwieranie i zamykanie przepływów czynników roboczych, a w tym przypadku jest to 25% roztwór węglanu potasu. W artykule przedmiotem badań był jeden z elementów zasuwy: korpus, w przypadku którego podczas badań kontrolnych, po określonym czasie eksploatacji, stwierdzono ubytki na wewnętrznej jego stronie. Wykorzystano metodę regeneracji z użyciem polimerowych mas regeneracyjnych, która pozwala nie tylko na przywróceniu pierwotnego stanu, ale wpływa także na wydłużenie czasu eksploatacji. Do procesu regeneracji opracowano odpowiednią instrukcję naprawy tej armatury, po czym przeprowadzono ten proces zgodnie z założoną technologią. Po procesie regeneracji przeprowadzono kontrolę jakości wykonanej naprawy, polegającej na przeprowadzeniu m.in. próby wytrzymałości korpusu na działanie ciśnienia wewnętrznego, próby szczelności korpusu na działanie ciśnienia wewnętrznego oraz próby szczelności i zamknięcia w obydwu kierunkach, z wykorzystaniem stanowiska PSV 15. Przeprowadzona próba zakwalifikowała wykonaną regenerację zasuwy do klasy A według normy PN-EN 12266-1:2007, co jest wynikiem najwyższym możliwym do uzyskania. Zastosowana metoda regeneracji z wykorzystaniem polimerowych mas regeneracyjnych pozwoliła na zabezpieczenie elementów, które mają styczność z ługiem potasowym K2CO3 przed działaniem zjawiska kawitacji.
Słowa kluczowe: polimerowe masy regeneracyjne, zasuwa kołnierzowa, armatura, regeneracja

Довгалев А.: Комбинированное магнитно-динамическое накатывание – технологический модуль обеспечения качества (str. 54)
Разработка новых наукоемких модулей обеспечения качества является актуальной технологической задачей. К числу перспективных относится технологический модуль, основанный на комплексном воздействии на модуль поверхности пластическим деформированием и вращающимся магнитным полем инструмента. Для реализации предложенного технологического модуля разработан упрочняющий инструмент, содержащий: оправку; диски, образующие кольцевую камеру; деформирующие шары, установленные свободно в кольцевой камере; магнитные модули для сообщения деформирующим шарам рабочих движений и намагничивания модуля поверхности детали. Представлены схемы реализации технологического модуля обеспечения качества на основе комбинированного магнитно-динамического накатывания. Приведен пример реализации технологического модуля для отделочно-упрочняющей обработки внутренней поверхности цилиндра, указаны режимы комбинированного магнитно-динамического накатывания. Описаны преимущества инновационного технологического модуля обеспечения качества. Отмечено, что совмещение во времени процессов силового и магнитного воздействия позволяет сформировать в деформированном металле наноразмерную субзеренную структуру и получить модуль поверхности с новыми физико-механическими и эксплуатационными свойствами.
Ключевые слова: магнитное поле; магнитный модуль; магнитопроводы; деформирующие шары; накатывание; упрочнение; наноразмерная структура

Matecki K., Samborski T., Zbrowski A.: Urządzenie do testowania wytrzymałości połączeń w ramach ozdobnych (str. 58)
W artykule przedstawiono przeznaczenie, koncepcję, zasadę działania, konstrukcję oraz budowę urządzenia do testowania wytrzymałości połączeń kątowych ramek ozdobnych o różnych gabarytach profilu. Pokazano zastosowanie urządzenia do produkcyjnych badań jakościowych, omówiono test wytrzymałości dla kątowych połączeń profili. Podano warunki prowadzenia badań, sposób wywoływania obciążeń statycznych w trakcie wykonanych testów oraz pomiar obciążenia. Wskazano możliwości adaptacji urządzenia do prowadzenia testów innych typów montażowych połączeń kątowych poprzez modyfikację konstrukcji, rozszerzanie instrumentarium badawczego o niezbędne oprzyrządowanie oraz automatyzację testu i rejestracji pomiarów.
Słowa kluczowe: kontrola jakości, połączenia kątowe

Zeszyt nr 2/2015

Wiśniewski M., Peta K., Pietrowiak A., Ciszak O.: Budowa i zastosowanie modułowej linii produkcyjnej (str.9)
W artykule omówiono budowę modułowej linii produkcyjnej zbudowanej na potrzeby stanowiska dydaktycznego w Laboratorium Modelowania Elastycznych Linii Produkcyjnych w Instytucie Technologii Mechanicznej Wydziału Budowy Maszyn i Zarządzania Politechniki Poznańskiej.
Elementy składowe stanowiska odzwierciedlają aktualny stan techniki i są powszechnie stosowane w przemyśle. Takie rozwiązanie pozwala na prowadzenie zajęć dydaktycznych na tych samych urządzeniach zarówno dla studentów kierunków specjalistycznych, np. mechatronika, jak i wprowadzenia w metody zarządzania produkcją studentów kierunku zarządzania i inżynierii produkcji.
W publikacji omówiono koncepcję zastosowania modułu (jako części linii produkcyjnej) oraz przykładową rekonfigurację linii. Przedstawiona modułowa linia produkcyjna umożliwia swobodne modelowanie i symulowanie procesów produkcyjnych.
Słowa kluczowe: moduł, modułowa linia produkcyjna, modelowanie i symulowanie procesów produkcyjnych

Samborski T., Zbrowski A.: Modułowe gniazdo technologiczne montażu łożyska stożkowego w typoszeregu skrzyń biegów (str. 14)
W artykule zaprezentowano mechatroniczne urządzenie do montażu łożyska stożkowego w typoszeregu skrzyń biegów w procesie produkcji seryjnej. Technologia montażu łożysk w produkcji seryjnej jest procesem zależnym w znacznej mierze od obowiązującego u wytwórcy systemu zapewnienia jakości. Wyższe wymagania stawiane przez system decydują o technicznym wyposażeniu gniazd montażowych eliminującym błędy wynikające z subiektywnej oceny lub działań intuicyjnych człowieka. Zastąpienie ręcznych narzędzi montażowych specjalizowanym urządzeniem pozwala na prowadzenie montażu w stałych warunkach zapewniających osiągnięcie założonego celu: nadanie montowanemu łożysku stożkowemu wymaganego napięcia wstępnego. Opracowane rozwiązanie umożliwia montaż pierścienia zewnętrznego łożyska stożkowego w reduktorze, zamocowanym trwale na wózku transportowym, przemieszczanym pomiędzy poszczególnymi gniazdami technologicznymi. Sterowane mikroprocesorowo urządzenie montażowe, sprawdzające typ skrzyni biegów, obecność pierścienia przeznaczonego do montażu oraz głębokość, na jaką pierścień jest wciskany gwarantującą wymagane napięcie wstępne, zapewnia pełną kontrolę nad realizacją procesu. Pozyskana z montażu informacja o jego wyniku pozwala na dalsze efektywne wykorzystanie w sterowaniu jakością całego procesu wytwarzania.
Słowa kluczowe: technologia, urządzenie, luz łożyskowy, jakość

Bakoń A., Barylski A.: Modułowe narzędzia ścierne. Diamentowe piły linowe – budowa i zastosowania (str. 18)
Przedstawiono budowę modułowych narzędzi ściernych do przecinania, zwłaszcza dużych przekrojów. Omówiono diamentowe piły linowe, zwane także koralikowymi, przeznaczone głównie do pozyskiwania bloków skalnych w kamieniołomach oraz w pracach remontowo-budowlanych, w tym rozcinania konstrukcji budowlanych.
Słowa kluczowe: piły linowe, budowa modułowa narzędzi ściernych

Kluz R., Cieсińska B.: Badanie efektywności pracy elastycznego gniazda montażowego (str. 23)
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczące efektywności pracy elastycznego gniazda montażowego. Jako kryterium efektywności pracy systemu przyjęto podstawowe wskaźniki pracy systemu obsługi masowej: średnią liczbę wyrobów czekających w kolejce, średni czas pobytu wyrobu w kolejce i systemie montażowym. Uzyskane wyniki porównano z wynikami typowych modeli opisujących pracę systemów obsługi masowej (M/M/1, M/D/1, M/El/1, M/G/1).
Słowa kluczowe: montaż, elastyczny system montażowy, system obsługi masowej

Kobiałka J., Łukasik P.: Symulacja procesów produkcyjnych – modułowe stanowiska dydaktyczne (str. 28)
W artykule zostały przedstawione modułowe stanowiska dydaktyczne przeznaczone dla studentów uczelni technicznych,w szczególności z kierunków: automatyka, robotyka, mechatronika i elektrotechnika. Stanowiska, ze względu na realizowane zadania, zostały podzielone na dwie grupy: obiektowe oraz sieciowe. Celem artykułu jest pokazanie, jak specjalistyczne stanowiska dydaktyczne mogą podnieść poziom wiedzy z dziedziny automatyki i systemów sterowania przyszłych inżynierów, jak ważna jest przemysłowa automatyzacja w dzisiejszych czasach oraz jak mogą wyglądać profesjonalne stanowiska dydaktyczne będące standardem laboratoriów każdej uczelni wyższej pragnącej kształcić wysoce wyspecjalizowanych inżynierów automatyków.
Słowa kluczowe: stanowisko dydaktyczne, edukacja, sieci przemysłowe, procesy technologiczne, systemy sterowania

Puka R., Łebkowski P.: Problem optymalizacji układu klawiatury komputerowej (str. 33)
Przedmiotem niniejszego artykułu jest problem opracowania układu klawiatury, który będzie dostosowany do potrzeb użytkownika, a także umożliwi zmniejszenie czasu i energii niezbędnej do procesu komunikacji z komputerem.
Problem rozmieszczenia znaków na klawiaturze porównać można do problemu rozmieszczenia maszyn na hali produkcyjnej. Każdy klawisz traktowany jest jako osobny moduł – maszyna, natomiast palce odpowiadają pojedynczym pracownikom. Wielkość i kształt hali produkcyjnej reprezentować będą rozmiary klawiatury. Dla tak sformułowanego problemu należy zoptymalizować czas produkcji danego zamówienia, to jest czas wykonania określonej komunikacji z komputerem (np. wpisania danego ciągu znaków), przy uwzględnieniu faktu, że nie jest znana specyfika tego zamówienia – ciągu znaków. Jedyne informacje, jakie można uzyskać o możliwych zamówieniach, pozyskiwane mogą być m.in. na podstawie analizy specyfiki określonej branży produkcyjnej, naszym problemie reprezentacji danego języka. Wszystkie wymienione charakterystyki problemu: wielkość i kształt hali, liczba i specyfika pracowników, a także rozmiar i umiejscowienie mogą potencjalnie być modyfikowane, w celu uzyskania lepszego rozwiązania. W niniejszej pracy przeprowadzona zostanie analiza wpływu każdej z wymienionych charakterystyk na możliwość rozwiązania zadania optymalizacyjnego polegającego na opracowaniu klawiatury, która umożliwi zmniejszenie czasu komunikacji człowieka z komputerem, przy jednoczesnym polepszeniu jej cech ergonomicznych.
Słowa kluczowe: klawiatura, rozmieszczenie klawiszy, optymalizacja klawiatury

Matuszewski M., Styp-Rekowski M.: Logistyczne aspekty procesów wytwarzania maszyn o strukturze modułowej (str. 38)
W artykule przypomniano technologiczne i konstrukcyjne determinanty modułowej struktury maszyn. Zidentyfikowano także logistyczne uwarunkowania procesów wytwarzania takich maszyn. Wskazano znaczenie czynników logistycznych w zakresie transportu międzyoperacyjnego: w fazie obróbki elementów, a także ich montażu. Wykazano, że struktura modułowa maszyn technologicznych stwarza charakterystyczne warunki, zwłaszcza w zakresie logistyki procesu wytwarzania takich maszyn.Przedstawione rozważania przeprowadzono na przykładzie obrabiarek skrawających jako reprezentatywnej grupie maszyn technologicznych.
Słowa kluczowe: logistyka, maszyna technologiczna, moduł funkcyjny, proces wytwarzania

Kowalski T., Dubiel G.: Automatyzacja przepływu materiałów w centrach produkcyjnych (str. 41)
Rodzaje przepływów materiałów w centrach produkcyjnych. Automatyzacja przepływów materiałów i efekty wprowadzenia automatyzacji. Przykład wprowadzenia automatyzacji przepływu przedmiotów obrabianych w obrabiarce sześciowrzecionowej typu frezarko-nakiełczarka.
Słowa kluczowe: integracja, transport, projektowanie

Rośkowicz M., Rożek M.: Właściwości mechaniczne i użytkowe połączeń klejowych ze spoinami modyfikowanymi ceramiką (str. 46)
W pracy zaprezentowano rezultaty badań własnych, których celem było określenie wpływu modyfikacji fizycznej spoiny klejowej na właściwości mechaniczne oraz użytkowe połączeń jednozakładkowych. Do łączenia elementów wykonanych ze stopu aluminium 2024T3 wykorzystano klej epoksydowy Epidian 57/Z1, modyfikowany za pomocą napełniaczy ceramicznych (również w postaci nanocząstek). Dokonano analizy wytrzymałości doraźnej połączeń oraz ich trwałości statycznej. Stwierdzono, że modyfikacja z wykorzystaniem cząstek ceramicznych powoduje nie tylko wzrost nośności przygotowanych w ten sposób połączeń klejowych, ale również pozytywnie wpływa na ich statyczną trwałość czasową.
Słowa kluczowe: połączenia klejowe, modyfikacja fizyczna spoin klejowych, wytrzymałość doraźna połączeń klejowych, statyczna trwałość czasowa połączeń klejowych

Krawczuk A., Kuczmaszewski J.: Analiza warunków grawitacyjnego wypełniania szczelin w połączeniach klejowo-nitowych (str. 50)
Połączenia klejowo-nitowe są interesującym sposobem łączenia elementów w przemyśle maszynowym, zwłaszcza lotniczym i motoryzacyjnym. Charakteryzują się wysoką wytrzymałością i zapewniają skuteczną hermetyzację konstrukcji. Z technologicznego punktu widzenia najkorzystniejszym wariantem wykonania takich połączeń jest nitowanie, a następnie wypełnianie szczelin pomiędzy połączonymi elementami środkiem adhezyjnym. Warunkiem skutecznego kształtowania takich połączeń jest odpowiednie przygotowanie powierzchni łączonych elementów, dobór odpowiednich właściwości kleju lub uszczelniacza, zwłaszcza lepkości i tzw. czasu życia oraz wspomaganie procesu wypełnienia szczelin siłami grawitacji. W pracy podjęto próbę analizy wpływu „kąta spływu” środka adhezyjnego na wypełnianie szczeliny powstałej pomiędzy łączonymi elementami w połączeniu klejowo-nitowym. Pracę zakończono dyskusją wyników i wnioskami.
Słowa kluczowe: połączenia hybrydowe, kąt spływu środka adhezyjnego, połączenia klejowe, wytrzymałość na ścinanie

Rudawska A., Warda T., Miłosz P.: Wytrzymałość połączeń klejowych i nitowych (str. 56)
W artykule zaprezentowano zagadnienia wytrzymałości specjalnie ukształtowanych połączeń nitowych oraz klejowych blach stalowych wraz z uchwytami stalowymi oraz polimerowymi. Każdy rodzaj połączenia (nitowe i klejowe) wykonano w czterech wariantach. W przypadku połączeń nitowych, powierzchnia blach stalowych, przed przystąpieniem do ich wykonania, została poddana procesowi malowania oraz zastosowano dwa rodzaje nitów: stalowe i aluminiowe. Badaniom poddano również połączenia klejowe, w których analizowano dwa rodzaje blach: blachy z powłoką malarską (epoksydową) oraz bez, wykonane za pomocą kleju epoksydowego Epidian 57/PAC/1:1. Badania eksperymentalne polegały na analizie porównawczej wytrzymałości różnych wariantów połączeń nitowych oraz klejowych blach stalowych i uchwytów. W aspekcie wytrzymałościowym zauważono, że w obu przypadkach uchwytów w formie haczyków oraz obu rodzajów blach (malowanej i niemalowanej) korzystne jest zastosowanie połączenia nitowego. Połączenia klejowe wykonane za pomocą kleju epoksydowego Epidian 57/PAC/1:1 posiadają wiele zalet, ale ich wytrzymałość jest mniejsza niż połączeń nitowych.
Słowa kluczowe: połączenia klejowe, połączenia nitowe, wytrzymałość

Czajka P., Mizak W.: Modułowa struktura stanowiska do diagnostyki termowizyjnej stopnia degradacji zmęczeniowej materiałów kompozytowych (str. 60)
W artykule przedstawiono eksperymentalne stanowisko badawcze do oceny zmian dyfuzji ciepła w materiałach kompozytowych w funkcji cykli zmęczeniowych. Konstrukcja stanowiska posiada strukturę modułową umożliwiającą dużą elastyczność i łatwą rekonfigurację poszczególnych elementów składowych. Do zadawania cykli zmęczeniowych zastosowano maszynę wytrzymałościową. Do stymulacji cieplnej próbek użyto modułu promienników podczerwieni, natomiast rozkład temperatury na powierzchni próbki jest rejestrowany za pomocą modułu wizyjnego w postaci kamery termowizyjnej. W celu wyeliminowania zakłóceń związanych z wpływem rozgrzanych promienników na wyniki pomiaru zastosowano moduł przesłony. Poszczególne moduły mocowane są na maszynie wytrzymałościowej. Opracowane stanowisko badawcze umożliwia automatyzację procesu pomiarowego. W pierwszym etapie zadawana jest seria obciążeń zmęczeniowych w postaci cyklicznego rozciągania. Następnie, nie zdejmując próbki z uchwytów, wykonywana jest stymulacja cieplna próbki za pomocą promienników podczerwieni.
Z chwilą wyłączenia promienników i wysunięcia przesłony rozpoczyna się rejestracja rozkładu temperatury na przeciwległej powierzchni próbki za pomocą kamery termowizyjnej. Następnie cykl pomiarowy jest powtarzany. Z powodu degradacji zmęczeniowej materiałów kompozytowych, oprócz pogorszenia właściwości mechanicznych (utrata wytrzymałości i sztywności), zmieniają się również właściwości cieplne badanych materiałów. W wyniku pojawiających się, w efekcie obciążeń zmęczeniowych, mikropęknięć lub rozwarstwienia (delaminacji) w materiałach kompozytowych zmienia się szybkość dyfuzji ciepła, w stosunku do nieobciążonych materiałów bazowych. Znalezienie zależności pomiędzy szybkością przyrostu temperatury, w wyniku zadawanego testowego impulsu cieplnego, a liczbą cykli zmęczeniowych umożliwia prowadzenie nieniszczącej i bezkontaktowej diagnostyki stopnia degradacji materiałów kompozytowych.
Słowa kluczowe: degradacja zmęczeniowa, kompozyty polimerowe, aktywna termografia, badania nieniszczące

Zeszyt nr 1/2015

Kluz R., Trzepieciński T.: Wykorzystanie sztucznych sieci neuronowych do prognozowania poziomu montowalności stanowiska montażowego (str.9)
W artykule przedstawiono problematykę określania poziomu montowalności stanowiska montażowego z wykorzystaniem sieci neuronowych. Za pomocą programu Statistica Neural Networks wy­znaczono zestaw najlepszych sieci. Uzyskane na ich podstawie wyniki porównano z wynikami badań eksperymentalnych i klasycznego modelowania matematycznego. Na tej podstawie dobrano odpowiednią strukturę sieci neuronowej dającej możliwość prognozowania poziomu montowalności z najwyższą dokładnością.
Słowa kluczowe: montaż, stanowiska montażowe, poziom montowalności

Skrzypczyński D.: Parametry krytyczne robotów przemysłowych w procesie doboru dla ESP (str. 13)
W artykule przedstawiono parametry krytyczne eliminacji robotów przemysłowych dla elastycznych systemów wytwarzania. Przedstawiono podział parametrów krytycznych oraz sposoby eliminacji robotów w oparciu o te parametry. Scharakteryzowano kryteria optymalizacji wyboru robotów przemysłowych dla ESP. Przeprowadzono także przykładową analizę wielokryterialną wyboru robotów. Artykuł ukazuje sposób projektowania oprogramowania wspomagającego proces doboru robotów przemysłowych.
Słowa kluczowe: zautomatyzowany system produkcyjny, roboty przemysłowe, wytwarzanie, dobór wielokryterialny

Tupaj S., Łunarski J.: Aspekty jakościowe spawania obrotowych, cienkościennych korpusów (str. 17)
W opracowaniu przedstawiono te czynniki procesu technologicznego montażu korpusu spawanego, które w sposób istotny wpływają na jakość produktu finalnego. Wskazano na poszczególne etapy technicznego przygotowania produkcji i procesu technologicznego mające za zadanie zapewnić właściwe warunki wykonania operacji i zabiegów. Opisano wpływ poszczególnych czynników konstrukcyjno-technologicznych na uzyskiwane efekty jakościowe i na przebieg procesu produkcyjnego. Podjęto próbę wyjaśnienia mechanizmu ich oddziaływania oraz pokazano sposoby poprawy jakości i stabilizacji procesu produkcyjnego. W artykule zwrócono uwagę na fakt, że wadliwość procesów projektowania konstrukcji i technologii powoduje wzrost kosztów, wydłużenie cyklu produkcyjnego oraz zakłóca przepływ produkcji i dostawy na czas.
Słowa kluczowe: korpus spawany, dokładność wymiarowo-kształtowa, warunki techniczne (WT), zespół spawalniczy

Iagiaev E.E.: Управление технологическими операцями с помощью мониторинга технологических параметров (str. 22)
W pracy przedstawiono strukturę monitorowania procesu technologicznego szlifowania w oparciu o analizę dynamiki zmian parametrów wyjściowych stanu systemu technologicznego. Zaproponowano algorytm obróbki strumieni informacyjnych i efektywnego sterowania na bazie monitorowania procesu szlifowania zewnętrznego, walcowego. Do analizy i opisu zachowania systemu technologicznego procesu szlifowania wykorzystano metodę analizy przestrzeni stanu.
Otrzymane zależności umożliwiają pełny opis zmian systemu we wszystkich etapach podstawowego okresu przerywania. Zadanie analizy zachowania systemu sprowadza się do szeregowych obliczeń parametrów systemu w momencie czasu t1, t2, ..., ti w przedziałach T1, T2,..., TN.
Zaproponowana metoda analizy przestrzeni stanu umożliwia przeprowadzenie niezależnej oceny zakłóceń na wyjściach operacji. Oprócz tego analiza otrzymanych zależności wskazuje, że przy przeprowadzeniu takiej oceny należy obliczyć nie tylko absolutne wartości wyjściowych zmiennych, lecz również pierwsze pochodne, a w szeregu przypadków również drugie.
Słowa kluczowe: monitorowanie, diagnostyka, manipulacja, szlifowanie, układ technologiczny

Permiakov A.A., Dzhemilov E.S.: Компоновка и сборка многопозиционных агрегатных станков (str. 27)
W pracy przedstawiono zasadę agregowania, która umożliwia zmniejszyć koszt własny wykonania obrabiarek oraz czas projektowania, tworzyć systemy o różnym przeznaczeniu technologicznym, o różnym stopniu zautomatyzowania, wnosząc tym samym szereg cech w konfiguracji obrabiarek do metali i technologicznych systemów. Jako podstawowe kryterium optymalizacji konfiguracji obrabiarek zespołowych przyjęto kompleksowy wskaźnik – jednostkową koncentrację obróbki pozwalającą ocenić przy projektowaniu warianty koncentracji zabiegów technologicznych zarówno w czasie, jak i w przestrzeni. Przedstawiono algorytm formowania konfiguracji obrabiarek zespołowych – wzajemne powiązanie przestrzenne zespołów i elementów.
Słowa kluczowe: obrabiarka zespołowa, konfiguracja, agregowanie, jednostkowa koncentracja obróbki, obróbka wielopozycyjna, transport okrężny

Oroń G., Galiński K.: Specjalistyczne układy podawania i orientacji elementów (str. 33)
W artykule opisano sposób podawania i orientacji elementów w urządzeniu do montażu aplikatorów. Elementy podawane mają bardzo skomplikowany kształt. Urządzenie montażowe ma budowę modułową. Do podawania i orientacji aplikatora oraz nakrętki zastosowano osobny, specjalistyczny układ podawania i orientacji.
Słowa kluczowe: podajnik wibracyjny, element podawany

Grzejda R.: Modelowanie styku w połączeniach śrubowych w stanie montażowym z wykorzystaniem MES (str. 36)
Przedstawiono modelowanie i obliczenia połączenia stykowego pomiędzy elementami łączonymi w połączeniu śrubowym. Model fizyczny połączenia śrubowego stanowi odkształcalny kołnierz mocowany do sztywnej ostoi za pomocą śruby modelowanej jako wymuszenie siłowe od napięcia wstępnego [8]. Do opisu umownej warstwy stykowej między elementami łączonymi wykorzystano nieliniowy model Winklera. Zaproponowano model połączenia stykowego, w którym możliwe jest uwzględnienie doświadczalnej charakterystyki podatnościowej. Zamieszczono przykładowe obliczenia rozkładu normalnych nacisków i odkształceń stykowych normalnych na powierzchni łączonych elementów.
Słowa kluczowe: połączenie śrubowe, warstwa stykowa, model nieliniowy, napięcie wstępne

Zbrowski A., Samborski T.: Koncepcja systemu do automatycznego montażu pacy tynkarskiej (str. 40)
W artykule zaprezentowano rozwiązanie koncepcyjne linii technologicznej przeznaczonej do automatycznego montażu pacy tynkarskiej. Proces montażu obejmuje aplikację kleju na powierzchnię wypraski korpusu, a następnie połączenie korpusu z arkuszem gąbki, filcu lub gumy. Rozwiązanie umożliwia elastyczny montaż produktów w ramach typoszeregu wykorzystującego komponenty o różnych wymiarach oraz zróżnicowanych gatunkach materiałów konstrukcyjnych. Celem wykonanych prac była automatyzacja montażu zwiększająca wydajność procesu wytwarzania oraz powtarzalność i dokładność implementacji.
W strukturze systemu montażowego wykorzystano modułowe rozwiązania pneumatyczne i mechaniczne stosowane w automatyzacji transportu oraz realizacji procesów technologicznych. W połączeniu montażowym spajanych elementów zastosowano technologię klejenia hotmelt, wykorzystującą kleje termotopliwe, aplikowane za pomocą zautomatyzowanej głowicy szczelinowej. Opracowany model systemu należy do grupy elastycznych maszyn montażowych obsługiwanych przez człowieka. Zastosowana zespołowo-modułowa struktura umożliwia zmianę konfiguracji poprzez regulację poszczególnych mechanizmów lub przestawienie odpowiednich zespołów, modułów i części. Rekonfigurowana struktura umożliwia łatwe przystosowanie urządzenia do realizacji zmieniających się zadań montażowych wyznaczonych zdefiniowanym typoszeregiem stosowanych półproduktów oraz wyrobów końcowych. Zaletą systemu jest możliwość montażu produktów z zastosowaniem użytków o różnej grubości i sztywności bez konieczności każdorazowego przezbrajania. Wydajność produkcyjna wynosi ok. 5 szt./min. Opracowane rozwiązanie jest przeznaczone do seryjnej i średnioseryjnej produkcji w cyklu półautomatycznym. Przedstawiony elastyczny system produkcyjny stanowi syntezę sterowanych komputerowo podsystemów wykonawczych, zintegrowanych przez wspólny układ zautomatyzowanego transportu.
Słowa kluczowe: automatyzacja procesów, maszyny montażowe, narzędzia budowlane

Skoczylas L, Skoczylas K.: Znaczenie dokładności obliczeń w badaniu istotności wpływu parametrów procesu obróbki (str. 45)
W pracy zwrócono uwagę na konsekwencje zaokrągleń wartości liczbowych w obliczeniach istotności wpływu parametrów badanego procesu obróbki. Dla założonych wariantów zaokrągleń na różnych etapach obliczeń wskazano różnicę w uzyskanych wynikach wartości testowej, będącej podstawą wnioskowania. Analizy prowadzono w odniesieniu do zaokrągleń wprowadzonych do wartości średniej obliczanej z danych wejściowych, jak również zaokrągleń w obliczeniach wariancji. Przykłady zrealizowano przy wykorzystaniu dwóch programów statycznych randomizowanych: blokowego oraz kwadratu łacińskiego.
Słowa kluczowe: istotność wpływu parametrów procesów obróbki, program randomizowany

Antosz K., Kużdżał E.: Doskonalenie procesu przezbrajania maszyn montażowych z wykorzystaniem metody SMED (str. 49)
Trudna sytuacja wielu przedsiębiorstw zmusza je do poszukiwania coraz to nowych metod podnoszenia ich efektywności i wydajności. W ostatnim czasie wiele z nich decyduje się na wdrożenie narzędzi i metod filozofii Lean Manufacturing. Filozofia ta pokazuje istotne znaczenie eliminacji marnotrawstwa pojawiającego się w procesie produkcyjnym. Pozwala na eliminację strat, które najczęściej występują w procesie produkcyjnym, np. długie przezbrojenia, nadprodukcja, awarie, zapasy, braki, zbędny ruch oraz transport.
W niniejszej pracy przedstawione zostały możliwości doskonalenia przezbrajania maszyn z wykorzystaniem metody SMED (Single Minute Exchange of Die). W pierwszej części pracy przedstawiono ogólną charakterystykę filozofii Lean Manufacturing. Opisano znaczenie koncepcji, zalety wdrożenia, wybrane narzędzia i metody Lean, których głównym zadaniem jest doskonalenie procesów.Część praktyczna pracy przedstawia wdrożenie metody na wybranym stanowisku produkcyjnym. Przedstawiona zostaje metodyka wdrożenia metody SMED w procesie produkcyjnym. Na wybranym stanowisku przeprowadzona została identyfikacja i analiza czasów przezbrojeń, identyfikacja czynności wewnętrznych i zewnętrznych, wykorzystywane narzędzia oraz oprzyrządowanie, liczba przejść pracownika przed wdrożeniem metody. Zaproponowano i wdrożono działania usprawniające. Dokonano oceny efektywności wprowadzonych działań.
Zastosowanie metody SMED wyeliminowało zbędne czynności, uzyskano skrócenie czasu przezbrojenia, zmniejszyła się liczba przejść pracownika. Wydajność produkcji dzięki zastosowaniu metody SMED została zwiększona o 4,16%. Symulacja oszczędności kosztów przedstawiła ilość zaoszczędzonych środków pieniężnych dzięki wdrożeniu tej metody.
Słowa kluczowe: jakość, przezbrojenie, wydajność, metoda SMED, Lean Manufacturing

Gabdullina A.Z., Rakishev B.B., Tlekenova K.A.: Ensuring accuracy in multitasking machines (str. 54)
W pracy rozpatrzono możliwe błędy kształtu cienkościennych cylindrów w postaci owalności i graniastości. Wykorzystano do tego energetyczną teorię stabilności cienkościennych osłon, na podstawie której uzyskano algorytm powstających deformacji w zależności od wymiarów osłony, fizykomechanicznych właściwości materiałów (moduł sprężystości E oraz współczynnik Poissona µ) oraz konstytuowanych w obróbce mechanicznej obwodowych naprężeń własnych. Dokonano analizy wewnętrznej potencjalnej energii i energii zginania osłony oraz pracy sił zewnętrznych (od naprężeń własnych). Otrzymany algorytm f = φ(σθ, L, R, h, E, µ) umożliwił opracowanie podstaw teoretycznych stabilizacji procesów obróbki mechanicznej cienkościennych osłon. Stwierdzono, że zapewniając w obróbce mechanicznej jednakowe wartości naprężeń na wewnętrznej i zewnętrznej powierzchni osłony, można całkowicie wyeliminować jej deformację. W tym celu należy regulować lub sterować wielkością i znakiem naprężeń własnych poprzez dobór warunków skrawania, geometrii narzędzia itp.
Słowa kluczowe: strefa obróbki, korygowanie odkształceń, sterowanie obróbką mechaniczną

Zielecki W., Perłowski R., Hajduk P.: Porównanie nośności połączeń nitowych wykonanych różnymi metodami (str. 57)
W pracy przedstawiono analizę porównawczą nośności, stosowanych w przemyśle lotniczym, połączeń nitowych wykonywanych z zastosowaniem nitów pełnych, nitów do zabudowy jednostronnej, nitów typu Lock-bolt oraz elementów złącznych typu Hi-lok. Badania wykazały, że połączenia wykonane nitami pełnymi posiadały nośność 20243 N, nitami do zabudowy jednostronnej 28687 N, nitami typu Lock-bolt 28281 N, łącznikami typu Hi-lok 27264 N. Nowe sposoby wykonywania połączeń nitowych zapewniają uzyskanie nośności o 35 – 42% większej od połączeń tradycyjnych.
Słowa kluczowe: połączenia nitowe, nośność połączeń